carton 6

Dirck Crabeth, Gouda, 1571

Het eerste carton dat na de Beeldenstorm van 1566 is gemaakt, is tevens het laatste carton dat Dirck Crabeth voor de Sint Janskerk heeft geleverd. Het carton heeft als onderwerp een van de wrede vrouwenlisten, het apocriefe bijbelverhaal waarin wordt verteld hoe Judith de Assyrische legeraanvoerder Holofernes wist te doden en daarmee de stad BethuliÎ wist te bevrijden. Van de bijbelse voorstelling is ook een vidimus bewaard gebleven. Van de schenkersrand ontbreekt deze, maar zij zal globaal zijn overeengekomen met de tekening van de schenkersrand van glas 22. Voor de twee lichten met heraldisch glas links en rechts van de schenkers is alleen ÈÈn carton bewaard. Overigens heeft ook hier Wouter Crabeth de portretten van de schenkers getekend, zo blijkt uit een archiefpost van reeds begin januari 1562. De uiteindelijke opdracht heeft lang op zich laten wachten en carton en glas zijn door Dirck Crabeth uitgevoerd. Net als de andere cartons van zijn hand is ook dit niet gesigneerd. Wel draagt het het jaartal 1571 in het arket. De traditionele toeschrijving aan Dirck Crabeth wordt gesteund door de stilistische aspecten van het ontwerp en de tekenwijze. Vidimus, carton en glas laten een weinig dynamische voorstelling zien, die zich als een friesachtige voorstelling ontwikkelt, waarbij de beeldelementen overwegend parallel aan het beeldvlak zijn geplaatst. Direct springt al een belangrijk verschil tussen vidimus en carton in het oog. Laat het achter- en het middenplan van de vidimus nog een verdedigingslinie met een vijftal kanonnen achter schuin geplaatste schotten en veertien soldaten zien, in het carton is hier een meer genreachtig tafereel te zien met rechts in plaats van kanonnen een broodbakkerij en een braadspit. Bovendien zijn er meer soldaten en zijn zij gevarieerder van houding. De kunstenaar heeft zich meer uitgeleefd in de verhalende details van de voorstelling op een plaats die niet de voornaamste handeling van de voorstelling weergeeft. Dit mag een kenmerk van de cartons van Dirck Crabeth worden genoemd. Ook in zijn drie vroege cartons nrs. 14, 15 en 16 is dit verschijnsel op te merken: bijvoorbeeld bij de baders in carton 15, de soldaten op de achtergrond in hetzelfde carton, en de wandelende figuren in carton 14. Volgens een recente suggestie van Zsuzsanna van Ruyven- Zeman zou de veranderde scËne niet het soldatenleven van de AssyriÎrs in hun tentenkamp uitbeelden, maar de meer voor de hand liggende afsluitende episode in het verhaal, zoals beschreven in Judith XV, 6-7. De genreachtige taferelen verbeelden de IsraÎlieten, die na hun schijnaanval en de vlucht van de AssyriÎrs het vijandelijke kamp betreden, beslag leggen op de achtergelaten bezittingen en voorbereidingen treffen voor het vieren van hun overwinning.

Bekijk het carton van dichtbij, zie details die ontwerper heeft xxxxxxxxxxxxxx:

#

Schenkers:

Margaretha van der Marck (1527-1599),mede namens haar overleden echtgenoot Jean de Ligne, hertog van Arenberg (1525- 1568)

Glasschilder:

Wouter Crabeth

Afmetingen van het carton:

In lengte variÎrend van 328.7 tot 702.4 cm, en in de breedte van 68.8 tot 69.5 cm. Arket 201.2 x 132.6 cm

Kijk rond en zie hoe groot de glazen zijn:

Details

Glas in HD #
[et_pb_popup_builder _builder_version="3.0.106" popup_source="iframe" divi_layout="146" trigger_condition="class_id" trigger_button_align="left" modal_style="1" tablet_sizes="off" mobile_sizes="off" trigger_class_id="31125" title="popup" /]